اپتیکال (Optical یا TOSLINK) یه اتصال نوریه که فقط صدای دیجیتال رو از تلویزیون به ساندبار، هوم‌تیتر یا آمپلی‌فایر می‌بره. صدا تو کابل به‌شکل نور قرمز رد می‌شه، پس از نویز برقی تأثیر نمی‌گیره. تصویر نمی‌بره یه سر کابل تو خروجی «Optical» یا «Digital Audio Out» تلویزیونه و سر دیگه تو ورودی «Optical» یا «D.IN» ساندبار. بعدش باید خروجی صدای تلویزیون رو هم روی اپتیکال بذارید، وگرنه ساندبار بی‌صدا می‌مونه.
اگه کل صدای تلویزیون رفته، نه فقط ساندبار: تلویزیون تصویر داره ولی صدا نداره.
اپتیکال دقیقاً چیه؟
اپتیکال رو شرکت توشیبا سال ۱۹۸۳ ساخت تا پخش‌کننده‌ی سی‌دی رو به گیرنده وصل کنه. لایه‌ی داده‌ش همون S/PDIF ــه ولی به‌جای سیم مسی، با فیبر نوری کار می‌کنه. اسم رایجش TOSLINK ــه. فرستنده سیگنال صدا رو به نور تبدیل می‌کنه و گیرنده دوباره به صدا برمی‌گردونه. وقتی سیگنال نباشه، نوری هم نیست؛ پس اگه خروجی فعاله، از پورت یه نور قرمز کم‌رنگ دیده می‌شه.
پورت اپتیکال تلویزیون کجاست؟
پشت یا کنار تلویزیون، پورتی مربع‌مانند که معمولاً با دریچه‌ی پلاستیکی کوچیکی بسته شده. اسمش روی تلویزیون Optical، Digital Audio Out یا Digital Audio Out (Optical) ــه. سامسونگ هم تو راهنمای خودش اسمش رو DIGITAL AUDIO OUT می‌ذاره. نکته‌ی مهم: خروجیه. یعنی تلویزیون صدا رو می‌فرسته به ساندبار، نه اینکه از دستگاه دیگه بگیره. و بعضی مدل‌ها پورت اپتیکال ندارن؛ سامسونگ می‌گه بسته به مدل ممکنه نباشه، که اون وقت HDMI ARC راهشه.
ساندبار رو با اپتیکال چطور وصل کنیم؟
- ساندبار رو روشن کنید.
- کابل اپتیکال رو از پورت خروجی تلویزیون به ورودی Optical (یا D.IN) ساندبار بزنید. دریچه‌ی پورت رو بردارید و کابل رو تا ته فشار بدید تا جا بیفته.
- ورودی ساندبار رو با دکمه‌ی Source روی Optical بذارید. تو ساندبارهای ال‌جی روی نمایشگر معمولاً OPT یا LG OPT نوشته می‌شه.
- خروجی صدای تلویزیون رو روی اپتیکال بذارید (بخش بعد).
تو منوی تلویزیون خروجی صدا رو کجا عوض کنم؟
مسیر مدل به مدل فرق داره. اینا چیزی ــه که خود سازنده‌ها گفتن:
- سامسونگ: Settings، بعد Sound، بعد Sound Output و انتخاب گزینه‌ی اپتیکال (اسمش بسته به مدل Optical، Receiver (Optical) یا External Speaker (Optical) ــه). سامسونگ می‌گه معمولاً با وصل شدن دستگاه، گزینه خودکار عوض می‌شه. تلویزیون‌های سامسونگ ۲۰۲۲ به بعد گزینه‌ی خروجی هم‌زمان اپتیکال (Simultaneous Optical Output) هم دارن.
- ال‌جی: تو webOS نسخه‌ی ۵ و قدیمی‌تر: All Settings، بعد Sound، بعد Sound Out، و Optical. تو webOS ۶ و ۲۲: Sound Out، بعد Use Wired Speaker، و Optical Out Device. ال‌جی تو بعضی مدل‌ها LG Sound Sync (Optical) هم داره که ریموت تلویزیون صدای ساندبار رو کنترل می‌کنه.
- بقیه‌ی برندها: تو منوی صدا دنبال «Sound Output»، «Audio Out» یا «Digital Audio Out» بگردید.
برای ال‌جی گزینه‌ی Digital Sound Out هم هست: PCM برای ساندبار ساده، و Auto برای سیستم 5.1 دالبی.
اپتیکال چه فرمت صدایی می‌بره؟
اینجا فرق اصلی با HDMI ــه. سامسونگ می‌گه کابل اپتیکال استریو و 5.1 دالبی دیجیتال و DTS رو می‌بره. ولی ویکی‌پدیا می‌گه TOSLINK پهنای باند کافی برای Dolby TrueHD و DTS-HD Master Audio غیرفشرده رو نداره. و سامسونگ فرمت‌های دالبی دیجیتال پلاس، TrueHD، DTS-HD، دالبی اتموس و DTS:X رو به HDMI نسبت می‌ده.
| اپتیکال | HDMI ARC | HDMI eARC | |
|---|---|---|---|
| استریو | بله | بله | بله |
| Dolby Digital و DTS، 5.1 | بله | بله | بله |
| Dolby Digital Plus (از جمله اتموس نسخه‌ی فشرده) | نه | بله | بله |
| Dolby TrueHD و DTS-HD MA | نه | نه | بله |
| تصویر | نه | نه | نه |
(ARC از HDMI 1.4 و eARC از HDMI 2.1 اومده. منبع ویکی‌پدیا.) پس برای ساندبار ساده و تلویزیون معمولی اپتیکال کافیه. اگه ساندبار اتموس دارید و می‌خواید سه‌بعدی بشنوید، به HDMI ARC یا eARC برید. یه نکته: ال‌جی تو یکی از صفحه‌هاش می‌گه تلویزیون‌های جدیدش DTS رو پشتیبانی نمی‌کنن، پس اگه فیلمتون DTS بود و صدا نیومد، همین دلیلش می‌تونه باشه.
تفاوت HDMI و AV هم، اگه کابل‌ها گیجتون کرده: تفاوت کابل HDMI و AV.
ساندبار با اپتیکال صدا نمی‌ده؛ چک‌لیست
- تلویزیون: خروجی صدا روی اپتیکال باشه، نه روی بلندگوی تلویزیون. مسیر بالا.
- ساندبار: روشن، بی‌صدا نباشه، و ورودی‌ش Optical (D.IN/OPT) باشه.
- کابل: دو سر تا ته جا رفته باشه. کابل تیز نشکسته باشه، چون فیبر نوری نباید تا بشه.
- فرمت: اگه صدا فقط رو بعضی برنامه‌هاست، Digital Sound Out رو روی PCM بذارید (ال‌جی) یا فرمت صدای دستگاه گیرنده رو استریو کنید.
- منبع: اگه صدا فقط از گیرنده یا کنسول نمیاد و برنامه‌های خود تلویزیون صدا دارن، ایراد از اون دستگاه ــه. توجه: بعضی منبع‌ها روی خروجی اپتیکال تلویزیون نمیان. پس با تماشای یه کانال زمینی آزمایش کنید.
- ریست: تلویزیون و ساندبار رو چند ثانیه از برق بکشید.
- یه کابل یا پورت دیگه: اگه کابل اپتیکال دیگه‌ای دارید امتحان کنید. یا ساندبار رو با HDMI ARC وصل کنید؛ اگه اون کار کرد، مشکل از مسیر اپتیکاله.
کی تعمیرکار لازمه؟
- خروجی روی اپتیکاله، ساندبار روی ورودی درسته، کابل تست‌شده و سالمه، ولی باز صدایی نمیاد. و ساندبار با بقیه‌ی دستگاه‌ها صدا می‌ده.
- از پورت اپتیکال تلویزیون هیچ نور قرمزی دیده نمی‌شه، با اینکه خروجی فعاله و تلویزیون صدا پخش می‌کنه.
- پورت ضربه خورده، شل شده یا فیبرش شکسته.
- بی‌صدایی بعد از نوسان برق یا ضربه شروع شده.
کارشناسی، عیب‌یابی و ایاب‌ذهاب ۴۰۰ هزار تومنه. هزینه‌ی تعمیر یا تعویض برد قبل از شروع کار اعلام می‌شه: تعرفه‌ی پیشکار. تو اندیشه، شهریار، ملارد و فردیس در محل میایم: تعمیر تلویزیون · سامسونگ · ال‌جی.
ثبت درخواست تعمیر — تو ساعت کاری باهات تماس می‌گیریم.